TARIM KREDİ KOOPERATİFLERİ 6.ANTALYA BÖLGE BİRLİĞİ MÜDÜRLÜĞÜ

KARAMANLI İLÇESİ

              TARİHİ, COĞRAFİ  DURUM  VE İDARİ YAPI:

             Ardıçlı Tepenin eteğinde bulunan Koca pınarın önündeki bağların içinde bulunan Eski Yunan ve Romalılar devrinden kalma, lahit kapakları ve taş mezarlar ile mezarlığın üst tarafında, Ardıçlı tepenin eteğinde bulunan kayalara insan eliyle oyulmuş inler, Karamanlı’nın çok eski bir yerleşim merkezi olduğunu göstermektedir.

               Bu bakımdan Karamanlı’nın ilk sakinlerinin kimler olduğu pek bilinmemekle beraber, Neolitik Çağ’ dan (Yeni Taş Çağından) itibaren yerleşim merkezi olduğu bazı delil ve belirtilerle tahmin edilmektedir. Bölge ve yerleşim merkezi. M. Ö.800-500 yılları arasında Perslerin, Etitler’in, Yunanlıların idaresinde kalmıştır. Buralarda bir süre Firikyalılar, Psidyalılar ve Lidyalılar hakim olmuşlardır. Büyük İskender, doğu seferinde buralardan geçmiş, buraları hakimiyetine almıştır. Bir müddet de Selevkosker’ in idaresine giren yöremiz daha sonra uzun müddet Romalılar ve Bizanslıların elinde kalmıştır. 1071 Malazgirt Zaferinden sonra Anadolu’nun Türkleşmesi sırasında bir daha ayrılmamak üzere Türklerin idaresine giren yöremiz ve dolayısıyla Karamanlı, değişik Türk boylarının ve devletlerinin idaresini görmüştür. Önce Anadolu Selçuklu Devleti buralarda hükümran olmuş, Anadolu Selçuklu Devletinin dağılması ile Karaman oğulları Beyliği; Hatay, Adana, Mersin, Konya, Afyon, Isparta,Burdur, Antalya, Muğla ve Denizli İllerini içine alan geniş bir devlet olarak, 1282 yıllarında yıllarında ortaya çıkmıştır. O sıralarda Karaman oğullarının askeri gücü 20 bin piyade, 2 bin süvariye ulaşmakta idi. Karaman oğlu Mehmet Bey’in Gölhisar’ da zehirlenerek öldürülmüş olması, Karamanlı’nın ve civarının Karaman oğullarının idaresine girmiş olduğunu kesinleştirmektedir. Antalya ve çevresinde de Karaman oğullarından kalma pek çok eser vardır.

               Osmanlı İmparatorluğunun yükselme devrinde, 1469-1470 yıllarında Fatih Sultan Mehmet Karaman oğulları Beyliğini ortadan kaldırmış, Osmanlı Devleti’nin başına değişik zamanlarda bir çok defa dert açan Karaman oğullarının tekrar birleşip dert olmamaları için, o zaman topluca oturmakta oldukları Larende’den (yani şimdiki Karaman’dan) dağıtılması sırasında bazı obalar, Karamanlı civarında Eski köy, Türkmen, Gebice, Gedik yap ve Ferizli denilen yerlere yerleşmişler, sonradan Karamanlı’nın şimdiki yerinde toplanmışlardır. Buraya ilk gelen Karaman oğlu, Ardıçlı Tepenin eteğindeki Koca pınarın başına mekan tutmuş, ikinci gelen Cafer oğlu, Yedi urgan denilen yerdeki Karaağaçlı Pınarın başına yerleşmiştir. İlk olarak buralara yerleşen kişilerin adları bugün bu yörenin mahalle adı olarak yaşamaktadır. 

              1911 yılına kadar köy statüsünde bulunan Karamanlı’da, 1911 yılında Belediye teşkilatı kurulmuştur. 1925 yılında Jandarma Karakolu getirilmiş, 1928 yılında da Bucak Müdürlüğü kurularak, bucak merkezi olmuştur. Bundan sonra Karamanlı hızlı bir gelişme göstermiş, art arda değişik kamu ve özel kurum ve kuruluşları kurulmuştur.

              Karamanlı’nın İlçe merkezi haline getirilmesi isteğinin ve çalışmalarının başlaması epeyce eskilere uzanır. 12.12.1972 tarihinde Burdur İli İl Genel Meclisi, Karamanlının ilçe merkezi haline getirilmesi için gerekçeli bir karar vermiştir. Aradan geçen yıllardaki faaliyetler sonucunda 4 Temmuz 1987 tarih ve 19507 sayılı Resmi Gazetede Karamanlının ilçe olması, 3392 sayılı Kanunla T.B.M.M.tarafından kararlaştırılmıştır. İlk Kaymakam 11.08.1988 tarihinde görevine başlamıştır. Resmi daireler faaliyete geçmiştir.

              Karamanlı Coğrafya kitaplarında ‘Tefenni Ovası’ diye adlandırılan ovanın, gerek ovayı ekip dikmeye, gerekse ovayı hakim olmaya en uygun yeri olan Asar Tepe, Ardıçlı Tepe ve Menekşe Sivrisi adlı tepelerin eteğinde bulunmaktadır. Şimdiye kadar bu çevrede meydana gelen depremler Karamanlıda önemli bir hasar meydana getirmemiştir.

              İlçe, Akdeniz iklimi tesirinden uzakta kaldığından ve keza Akdeniz şeridi ile ilçe arasında bulunan ve ilçenin güney batı istikametinde mevcut yükseltiler dolayısıyla; kışları soğuk, yazları sıcak geçer.

              Karataş Gölünden sulaması ve su ürünlerinden istifade edilmektedir. Karamanlıya; kasaba iken Manca, Kayalı, Kılçan, Kağılcık ve Dereköy köyleri bağlı idi. İlçe olunca bu köyler ile beraber Yeşilova İlçesinden Bademli ve Mürseller köyleri, Burdur İlinden Kılavuzlar Köyü Karamanlı İlçesine 4 Temmuz 1987 tarih ve 19507 sayılı Resmi Gazetede yayınlanmasıyla bağlanmıştır. 

               EKONOMİK DURUM:

              İlçemizin ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır. Sanayisi de çevre İlçelere göre ileri seviyededir. Son yıllarda mermercilik; açık ocak ve işletme şeklinde önem kazanmıştır. Şu anda üç adet çalışan Mermer İşletme Fabrikası, iki adet de inşaatı devam etmekte olan toplam beş adettir. İlçe sınırları içerisinde 13 açık ocak çalışmaktadır. Bir adet Manganez İşleme, bir adet yağ işleme (ayçiçeği, mısır yağı), bir adet günlük 90 ton kapasiteli un-irmik fabrikası çalışmaktadır. Yıllık ortalama olarak 13.000.ton tahıl, 1.200.ton nohut, 2.500.ton soğan, 500.ton anason, 50.000.ton şeker pancarı üretilmektedir. 1.300.dekar asma bağı, 780 dekar meyve bahçesi vardır.

             Hayvancılıkta ileri seviyededir. İlçe genelinde 1.600 arı kovanından 5 ton bal, 6.090 büyük baş hayvandan günlük ortalama 20.500 Kg süt elde edilmektedir. 10.110 adet küçük baş hayvan, üç adet modern kümes, iki adet süt toplama merkezi, 150 kamyon, 1.500’e yakın traktör, 6 biçerdöver mevcuttur. 173.600 dekar arazinin 80.000 dekarı sulu, 93.600 dekarı kuru tarım arazisi vardır.

              Sanayiimizde çeşitli branşlarda esnafımız vardır. Ziraat aletleri onarım ve imalatı, motor rektefiyesi, iş makineleri tamiratı yapılmaktadır.

              İlçemizde toplam olarak 11 tarımsal amaçlı, 3’de diğer amaçlı olmak üzere 14 Kooperatif faaliyet göstermektedir. 1721 yılından bu yana haftanın Cuma günü pazar kurulmaktadır. İki adet banka şubesi vardır.

             Yapımı devam eden Küçük Sanayi Sitesi inşaatının %92’si tamamlanmış olup, alt yapı ihalesi yapılmış, yaz aylarında tamamlanarak faaliyete geçmesi düşünülmektedir.

             Tarım ve hayvancılık yanında yeni gelişen mermercilik ilçemizde istihdam yaratan alanlardır. İlçe Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğünce Kilim-zili-cicim dokumacılığı kursları açılmış olup, tamamen orijinal yün ve kök boyadan mamul dokumacılık başlatılmış, ilçe düzeyine yaygınlaştırılması düşünülmektedir.

             Havaların son yıllarda kurak gitmesi tarımda çalışanlar ve bağlı sektörlerde işsizlik sorunu yaratmış, bu nedenle sanayiimizden her yıl birkaç esnaf çevre il ve ilçelere göç etmektedir.

             SOSYAL DURUM:

             1997 yılı tespitlerine göre İlçemizde 2.000 hane bulunmaktadır. Son yıllarda yapılanlar standartlara uygun, depreme dayanıklı betonarme binalardır. Çok eski bina pek yoktur. Yaklaşık 130 aile yurt dışında işçi olarak sürekli çalışmaktadır.

             Sosyal Tesis olarak Belediyeye ait İlçe merkezinde 5 adet park, 8 dairelik lojman, iş hanı, düğün salonu ve halen inşaat halinde 10 dairelik lojman, Sağlık Ocağımızda 4 Doktor, Sigorta Sağlık Merkezinde 1 Doktor, 2 köyümüzde Sağlık Evi, 2 ambulans mevcut olup, 4 köyümüzde Ebe Hemşire vardır. 3 katlı Hastane inşaatımız devam etmektedir.

              Ulaşım olarak merkezi bir yer olup; Burdur 63, Denizli 110, Antalya 115, Fethiye150 Km uzaklıktadırlar. Ulaşım her zaman mevcuttur.

              Nüfus artışı yoktur. 1997 yılından sonra köy nüfuslarında artış, İlçe merkezinde azalma görülmüştür.

              1990 Nüfus Sayımına göre İlçe merkezi 5.293, köyler nüfusu 3.539,

  1997 Nüfus Tespitine göre İlçe merkezi 6.002, köyler nüfusu 2.679,

  2000 Nüfus Sayımına göre İlçe merkezi resmi olmayan sonuçlara göre 4.984, köyler nüfusu 3.186’dır. Genel olarak %8 azalma görülmektedir.  

  EĞİTİM DURUMU:

  İlçemizin okuma-yazma oranı, Ülkemiz ortalamasının üstündedir. (%99) Halkımız eğitime büyük önem vermektedir. Cumhuriyet döneminden önce de, İlçemiz muhtelif yerlerinde eğitim odalarının ve Medreselerin bulunduğu yaşlılardan öğrenilmiştir.

  İlçemizde 1 Lise, 1 Endüstri Meslek Lisesi, 3 İlköğretim ve 1 Çıraklık Eğitim bulunmaktadır. Bu okullarda toplam 1.122 öğrenci olup, 71 öğretmen görev yapmaktadır.

              Mahalden yetişen önemli şahsiyetler olarak; 2000 yılı itibarıyla 5 adet Milletvekili çıkmıştır. Bunlar şu anda Milletvekili olarak görevini sürdüren Sayın Mustafa ÖRS, bundan önceki dönemde Devlet Bakanlığı yapmış Sayın Mustafa ÇİLOĞLU, Sayın Ali SANLI, Sayın Ahmet ÇİLOĞLU ve Sayın Ahmet Ali ÇINAR’ dır. Değişik alanlarda Hacettepe Üniversitesi Kalp Damar Bölümü Sayın Prof. Dr. Şali ÇAĞLAR, Sayıştay Üyesi Sayın Ali SERDAR, Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanı Sayın Prof. Dr. Adil TÜRKOĞLU, Prof. Dr. İhsan BARIN, bunun yanında çok sayıda subay, müfettiş,  hakim, savcı, doktor ve öğretmen yetişmiştir.